Thành lập tổ chức cơ sở đảng trong doanh nghiệp có vốn nước ngoài (Ảnh minh họa: Tuyết Nga Báo Vĩnh Long)
Trong những năm qua, nhận thức sâu sắc về tầm quan trọng của nhiệm vụ này, Tỉnh ủy Vĩnh Long cùng các cấp ủy Đảng trực thuộc đã có nhiều nỗ lực trong việc lãnh đạo, chỉ đạo công tác xây dựng Đảng trong các loại hình doanh nghiệp đã đạt được những kết quả như sau:
Đảng bộ tỉnh Vĩnh Long có 12 đảng bộ trực thuộc, gồm: 08 đảng bộ huyện, thị xã, thành phố và 04 đảng bộ trực thuộc (Đảng bộ các cơ quan Đảng tỉnh; Đảng bộ Ủy ban nhân dân tỉnh; Đảng bộ Công an tỉnh; Đảng bộ Quân sự tỉnh). Có 433 tổ chức cơ sở đảng (trong đó, có 197 đảng bộ cơ sở và 236 chi bộ cơ sở), có 1.814 tổ chức đảng trực thuộc đảng ủy cơ sở, với 45.023 đảng viên. Các loại hình tổ chức cơ sở đảng: Xã: 83; tổ chức cơ sở đảng, phường, thị trấn: 19; cơ quan: 166; lực lượng vũ trang: 40; doanh nghiệp Nhà nước: 28; sự nghiệp: 78; loại hình khác: 06; doanh nghiệp tư nhân: 10; doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài: 03 (trong đó có 01 đảng bộ, 12 chi bộ với 507 đảng viên).
Các thành phần kinh tế của tỉnh phát triển khá, nhất là kinh tế tư nhân. Môi trường kinh doanh được cải thiện. Hoạt động khởi nghiệp, chuyển đổi hộ kinh doanh cá thể sang loại hình doanh nghiệp được tỉnh khuyến khích và hỗ trợ. Hiện trên địa bàn tỉnh có 3.540 doanh nghiệp (DN) đang hoạt động. Trong đó, 2.333 doanh nghiệp siêu nhỏ, chiếm tỷ lệ 65,90%; 1.182 doanh nghiệp nhỏ và vừa, chiếm tỷ lệ 33,39%; 25 doanh nghiệp lớn, chiếm tỷ lệ 0,71%. Tổng số DN thành lập mới từ 01/01/2025 đến 31/5/2025 là: 230 DN, so với cùng kỳ tằng 46 DN, vốn đăng ký là: 890,911 tỷ đồng. Tổng số hộ kinh doanh trên địa bàn tỉnh: 33803 hộ. Tình hình hoạt động của các doanh nghiệp trên địa bàn tỉnh Vĩnh Long đang cho thấy những tín hiệu tích cực. Nhiều ngành nghề, đặc biệt là chế biến nông sản, thủy sản và công nghiệp phụ trợ, tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. Các doanh nghiệp đang nỗ lực thích nghi với bối cảnh kinh tế hiện tại, tập trung vào việc cải thiện chất lượng sản phẩm, tối ưu hóa quy trình sản xuất và mở rộng thị trường. Tuy nhiên, một số lĩnh vực vẫn đối mặt với thách thức về nguồn vốn, biến động giá nguyên liệu và cạnh tranh gay gắt. Tỉnh Vĩnh Long cũng đang tích cực triển khai các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp, tạo môi trường kinh doanh thuận lợi hơn.
Nhìn chung, các doanh nghiệp có tổ chức đảng lãnh đạo, hoạt động sản xuất, kinh doanh đều hoàn thành kế hoạch đề ra, góp phần phát triển kinh tế - xã hội cho địa phương; các tổ chức đảng trong doanh nghiệp đều phấn đấu thực hiện tốt các quy định của Ban Bí thư về chức năng, nhiệm vụ của đảng bộ, chi bộ cơ sở trong doanh nghiệp, luôn chú trọng công tác giáo dục đảng viên, người lao động chấp hành, thực hiện đúng đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và các nhiệm vụ của doanh nghiệp; giáo dục ý thức, tinh thần trách nhiệm trong công việc được giao và tình đoàn kết, giúp đỡ lẫn nhau trong công nhân, người lao động. Hoạt động của các tổ chức Đảng này bước đầu đã khẳng định được vai trò hạt nhân chính trị, tham gia vào việc xây dựng phương hướng sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp, giám sát việc thực hiện pháp luật lao động, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động. Nhiều chi bộ đã phát huy tốt vai trò tiên phong, gương mẫu của đảng viên trong các phong trào thi đua lao động sản xuất, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng và hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp.
Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền, vận động đã được chú trọng, góp phần nâng cao nhận thức của một bộ phận chủ doanh nghiệp và người lao động về vị trí, vai trò của tổ chức Đảng. Nhiều cấp ủy đã chủ động tiếp cận, đối thoại trực tiếp với chủ doanh nghiệp để tháo gỡ những băn khoăn, e ngại, làm rõ lợi ích khi có tổ chức Đảng trong doanh nghiệp: đó là cầu nối tin cậy giữa doanh nghiệp với chính quyền, là hạt nhân xây dựng văn hóa doanh nghiệp, ổn định quan hệ lao động và thúc đẩy sản xuất kinh doanh.
Bên cạnh những kết quả tích cực, công tác này vẫn đối mặt với không ít "điểm nghẽn" và thách thức lớn:
Về phía chủ doanh nghiệp: Một bộ phận không nhỏ chủ doanh nghiệp chưa phải là đảng viên, còn có tâm lý e ngại, lo sợ việc thành lập tổ chức Đảng sẽ can thiệp sâu vào hoạt động quản lý, điều hành, làm ảnh hưởng đến quyết sách kinh doanh. Họ chưa thực sự thấy được lợi ích thiết thực mà tổ chức Đảng mang lại, thậm chí một số còn có định kiến, cho rằng hoạt động Đảng mang tính hình thức, tốn kém thời gian và chi phí. Áp lực cạnh tranh khốc liệt của thị trường cũng khiến họ ưu tiên toàn bộ nguồn lực cho mục tiêu lợi nhuận trước mắt.
Về phía người lao động: Đa số người lao động trong các doanh nghiệp tư nhân quan tâm hàng đầu đến việc làm, thu nhập và các chế độ phúc lợi. Họ chưa có nhiều động lực chính trị để phấn đấu vào Đảng. Một số e ngại việc trở thành đảng viên sẽ phải gánh thêm trách nhiệm, bị chủ doanh nghiệp "để ý", gây khó khăn trong công việc, hoặc không có đủ thời gian để tham gia sinh hoạt Đảng định kỳ.
Về công tác tạo nguồn và phát triển đảng viên: Việc tìm kiếm, bồi dưỡng các "hạt nhân ưu tú" trong doanh nghiệp gặp nhiều khó khăn. Lực lượng lao động có trình độ, kỹ năng thường xuyên biến động, chuyển đổi công việc. Việc thành lập một chi bộ đòi hỏi có tối thiểu 3 đảng viên chính thức, đây là một thách thức lớn đối với nhiều doanh nghiệp chưa có sẵn đảng viên nào.
Về nội dung và phương thức hoạt động: Nội dung sinh hoạt của một số chi bộ trong doanh nghiệp còn rập khuôn, cứng nhắc, chưa thực sự gắn kết chặt chẽ với nhiệm vụ sản xuất, kinh doanh. Thời gian sinh hoạt Đảng thường khó sắp xếp để không ảnh hưởng đến hoạt động của doanh nghiệp. Năng lực và kinh nghiệm của một số đồng chí bí thư chi bộ còn hạn chế, chưa đủ sức thuyết phục và tạo ảnh hưởng đối với chủ doanh nghiệp và quần chúng.
Về cơ chế, chính sách: Mặc dù đã có chủ trương, nhưng các cơ chế, chính sách cụ thể để khuyến khích, hỗ trợ các doanh nghiệp thành lập tổ chức Đảng vẫn chưa đủ mạnh và hấp dẫn. Sự phối hợp giữa các cơ quan Đảng với chính quyền, Mặt trận Tổ quốc và các đoàn thể chính trị - xã hội (như Công đoàn, Đoàn Thanh niên) trong công tác này đôi khi còn chưa đồng bộ, thiếu chặt chẽ.
Để vượt qua các thách thức và tạo ra bước chuyển biến mạnh mẽ, nhằm tăng cường thành lập và nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức Đảng trong doanh nghiệp, Vĩnh Long cần tập trung triển khai đồng bộ, quyết liệt các nhóm giải pháp sau:
Một là, đẩy mạnh và đổi mới công tác tuyên truyền, vận động, thay đổi căn bản về nhận thức
Đây là giải pháp "đi trước mở đường". Công tác tuyên truyền cần được thực hiện một cách kiên trì, thường xuyên và bằng nhiều hình thức đa dạng, sáng tạo.
Đối với chủ doanh nghiệp: Cần tổ chức các buổi đối thoại, hội thảo, tọa đàm giữa lãnh đạo tỉnh, các sở, ban, ngành với cộng đồng doanh nghiệp. Nội dung không chỉ là phổ biến chủ trương mà phải tập trung làm rõ "Lợi ích của doanh nghiệp khi có tổ chức Đảng là gì?". Phải chỉ ra được những lợi ích cụ thể: được ưu tiên hỗ trợ về thủ tục hành chính, tiếp cận vốn vay, thông tin chính sách; được tôn vinh, xây dựng thương hiệu là "doanh nghiệp có trách nhiệm xã hội"; có một kênh tin cậy để phản ánh kiến nghị lên chính quyền. Cần xây dựng và nhân rộng các mô hình doanh nghiệp có tổ chức Đảng hoạt động hiệu quả để tạo sức lan tỏa.
Đối với người lao động: Thông qua tổ chức Công đoàn, Đoàn Thanh niên, cần tuyên truyền về vai trò của Đảng trong việc bảo vệ quyền lợi người lao động, về những tấm gương đảng viên ưu tú, năng động, sáng tạo. Khơi dậy ở họ niềm tự hào và động lực phấn đấu để được đứng trong hàng ngũ của Đảng.
Hai là, tập trung làm tốt công tác tạo nguồn, bồi dưỡng và phát triển đảng viên
Muốn có tổ chức Đảng thì trước hết phải có đảng viên. Đây là khâu then chốt. Các cấp ủy cấp trên cần chỉ đạo rà soát, nắm chắc số lượng quần chúng ưu tú trong các doanh nghiệp. Giao chỉ tiêu cụ thể cho các tổ chức đoàn thể (Công đoàn, Đoàn Thanh niên) trong việc giới thiệu đoàn viên ưu tú cho Đảng xem xét, bồi dưỡng. Ưu tiên phát triển đảng viên là chủ doanh nghiệp, các cán bộ quản lý, kỹ sư, công nhân kỹ thuật có tay nghề cao. Khi chủ doanh nghiệp là đảng viên, việc thành lập tổ chức Đảng sẽ trở nên thuận lợi hơn rất nhiều. Đối với những doanh nghiệp chưa đủ điều kiện thành lập chi bộ (chưa đủ 03 đảng viên), có thể áp dụng mô hình "chi bộ ghép" theo ngành nghề hoặc khu, cụm công nghiệp. Đồng thời, cấp ủy cấp trên cần phân công các đảng viên từ cơ quan nhà nước, địa phương đến sinh hoạt tạm thời tại các doanh nghiệp này để hỗ trợ, làm nòng cốt cho việc thành lập chi bộ trong tương lai.
Ba là, ban hành và thực thi các cơ chế, chính sách khuyến khích đủ mạnh
Lời nói phải đi đôi với hành động. Sự hỗ trợ từ chính quyền phải cụ thể và thiết thực. Tỉnh Vĩnh Long có thể nghiên cứu ban hành các chính sách đặc thù:
Hỗ trợ tài chính: Hỗ trợ một phần kinh phí hoạt động ban đầu cho các chi bộ mới thành lập; hỗ trợ kinh phí cho các lớp bồi dưỡng nhận thức về Đảng, bồi dưỡng đảng viên mới được tổ chức linh hoạt ngay tại doanh nghiệp hoặc cụm công nghiệp.
Hỗ trợ về hành chính: Ưu tiên giải quyết nhanh các thủ tục hành chính, đất đai, thuế, hải quan cho các doanh nghiệp có tổ chức Đảng hoạt động tốt và thực hiện đầy đủ nghĩa vụ với nhà nước, người lao động.
Tôn vinh, khen thưởng: Tổ chức vinh danh, khen thưởng định kỳ các chủ doanh nghiệp có đóng góp tích cực cho công tác xây dựng Đảng và các tổ chức Đảng trong doanh nghiệp tiêu biểu. Đây là sự ghi nhận và khích lệ vô cùng quan trọng.
Bốn là, đổi mới mạnh mẽ nội dung và phương thức hoạt động của tổ chức Đảng trong doanh nghiệp
Tổ chức Đảng trong doanh nghiệp phải tự làm mới mình để trở nên hấp dẫn và thiết thực.
Nội dung sinh hoạt phải "sát sườn": Thay vì chỉ đọc các văn bản, nghị quyết chung chung, chi bộ cần dành thời gian thảo luận các vấn đề liên quan trực tiếp đến "nồi cơm" của doanh nghiệp và người lao động: giải pháp nâng cao an toàn lao động, sáng kiến cải tiến kỹ thuật, biện pháp tiết kiệm chi phí, cách thức xây dựng văn hóa doanh nghiệp, giải quyết mâu thuẫn nội bộ...
Hình thức sinh hoạt phải linh hoạt: Cần thoát ly khỏi sự cứng nhắc về thời gian, địa điểm. Có thể tổ chức sinh hoạt ngoài giờ làm việc, sinh hoạt chuyên đề kết hợp với các hoạt động dã ngoại, về nguồn, hoặc thậm chí ứng dụng công nghệ thông tin để họp trực tuyến khi cần thiết.
Nâng cao chất lượng đội ngũ cấp ủy, bí thư chi bộ: Cần lựa chọn những đảng viên có uy tín, có năng lực chuyên môn, có khả năng giao tiếp và thuyết phục để làm bí thư chi bộ. Cấp ủy cấp trên cần thường xuyên tổ chức các lớp tập huấn, bồi dưỡng nghiệp vụ công tác Đảng, kỹ năng lãnh đạo cho đội ngũ này.
Năm là, tăng cường sự lãnh đạo của các cấp ủy Đảng và sự phối hợp đồng bộ của cả hệ thống chính trị
Đây là giải pháp đảm bảo cho các giải pháp trên được thực thi hiệu quả. Ban Thường vụ Tỉnh ủy cần đưa nội dung này vào chương trình công tác trọng tâm hàng năm, có nghị quyết chuyên đề để lãnh đạo. Phân công các đồng chí tỉnh ủy viên, lãnh đạo các ban, ngành phụ trách, theo dõi và hỗ trợ các địa phương, khu công nghiệp. Cần xây dựng một quy chế phối hợp chặt chẽ giữa Ban Tổ chức, Ban Tuyên giáo, Ủy ban Kiểm tra Tỉnh ủy với Liên đoàn Lao động tỉnh, Tỉnh Đoàn, Sở Kế hoạch và Đầu tư, Ban Quản lý các Khu công nghiệp... để tạo thành sức mạnh tổng hợp, đồng bộ trong quá trình triển khai.
Tăng cường thành lập và nâng cao chất lượng hoạt động của tổ chức Đảng trong doanh nghiệp là một nhiệm vụ khó khăn, phức tạp nhưng mang ý nghĩa sống còn đối với vai trò lãnh đạo của Đảng và sự phát triển bền vững của tỉnh Vĩnh Long trong thời kỳ mới. Đây là một cuộc vận động chính trị sâu rộng, đòi hỏi sự kiên trì, quyết tâm và phương pháp tiếp cận sáng tạo, phù hợp với thực tiễn của nền kinh tế thị trường. Thành công của công tác này không thể chỉ đến từ nỗ lực đơn lẻ của các cơ quan Đảng mà phải là kết quả của sự vào cuộc đồng bộ của cả hệ thống chính trị, sự đồng thuận của xã hội, và đặc biệt là sự thấu hiểu, ủng hộ từ chính cộng đồng doanh nghiệp và người lao động. Với phương châm "Đảng đồng hành cùng doanh nghiệp", "Sự phát triển của doanh nghiệp là minh chứng cho sức sống của tổ chức Đảng", tỉnh Vĩnh Long hoàn toàn có thể tạo ra những đột phá, xây dựng thành công các tổ chức Đảng vững mạnh, thực sự là hạt nhân chính trị, góp phần đưa kinh tế - xã hội của tỉnh nhà phát triển nhanh, mạnh và bền vững theo đúng định hướng xã hội chủ nghĩa.