Thực tế cho thấy, việc triển khai chuyển đổi số theo lộ trình gấp, yêu cầu cao, nhiều khi chỉ để báo cáo, “kịp tiến độ" hoặc theo yêu cầu thời điểm, đang đẩy các cơ quan, đơn vị vào thế bị động. Dữ liệu đầu vào cho chuyển đổi số - vốn là yếu tố sống còn - ở nhiều nơi còn chưa được chỉnh lý đầy đủ, thiếu tính thống nhất. Trong khi đó, khâu số hóa không thể “làm đại khái", bởi chỉ cần một sai lệch nhỏ cũng có thể khiến dữ liệu trở nên vô dụng. Song song đó, nguồn nhân lực chuyên môn về công nghệ thông tin trong khối hành chính sự nghiệp còn rất hạn chế, nhiều nơi giao nhiệm vụ chuyển đổi số cho cán bộ kiêm nhiệm, trong khi họ đã quá tải với công việc chuyên môn. Thiếu người, thiếu kỹ năng, thiếu thời gian nhưng lại phải hoàn thành theo tiến độ định sẵn một cách gấp rút - đây chính là mâu thuẫn lớn nhất khiến cho chuyển đổi số ở nhiều đơn vị không thể phát huy hiệu quả như kỳ vọng.
Cần hiểu “chuyển đổi số là thay đổi tư duy, không chỉ thay đổi công cụ"
Nền tảng để chuyển đổi số thành công không nằm hoàn toàn ở công nghệ cao, mà nằm ở con người và tư duy. Nếu tư duy quản trị vẫn cũ, nếu nếp nghĩ “làm cho xong" vẫn còn, nếu cán bộ chưa thấy được lợi ích thực sự của chuyển đổi số trong công việc hằng ngày, thì mọi đầu tư về công nghệ cũng chỉ là hình thức. Chuyển đổi số đòi hỏi sự thay đổi từ gốc, từ việc đơn giản hóa quy trình, số hóa dữ liệu chuẩn, đến đào tạo lại năng lực cán bộ và tạo ra môi trường làm việc linh hoạt, kết nối và minh bạch hơn. Chỉ khi thay đổi được tư duy và thói quen làm việc, công nghệ mới phát huy giá trị thực sự của nó.
Và muốn thay đổi tư duy không thể thiếu yếu tố con người - đặc biệt là đội ngũ vận hành, quản lý hệ thống chuyển đổi số. Muốn có hiệu quả thực chất, không thể thiếu lực lượng nòng cốt hiểu công nghệ, làm chủ hệ thống và đồng hành cùng quá trình chuyển đổi. Vì vậy, trước mắt cần quan tâm đến đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ hiện có, đồng thời rà soát, bổ sung nhân sự chuyên môn thông qua tuyển dụng đúng tiêu chuẩn, điều kiện vị trí việc làm. Chuyển đổi số không thể vận hành trơn tru nếu thiếu người hiểu công nghệ và có năng lực vận hành - quản trị các nền tảng mới.
Chuyển đổi số là xu thế tất yếu, nhưng không thể là cuộc chạy đua vội vã hay phong trào hình thức. Muốn đạt được hiệu quả thực chất, quá trình này cần được triển khai có trọng tâm, đúng lộ trình, phù hợp với năng lực tổ chức và điều kiện thực tiễn. Việc đầu tư cho chuyển đổi số, nếu không gắn liền với mục tiêu cụ thể và giải pháp vận hành rõ ràng, sẽ dễ rơi vào tình trạng lãng phí nguồn lực, nhân lực và thời gian. Mong rằng mỗi bước đi trong chuyển đổi số sẽ được thực hiện một cách cẩn trọng, bài bản và bền vững - để công nghệ thật sự trở thành công cụ phục vụ hiệu quả công việc, thay đổi cách làm việc, nâng cao năng lực quản trị và tạo ra giá trị thiết thực cho tổ chức, người dân và xã hội.